Việt Nam Thứ bảy, 9/11/2019, 12:02 (GMT+7)

Đen Vâu: 'Người ta gọi tôi là... thằng rapper nhà quê'

Đen Vâu biết ca khúc của anh giống thơ hơn giống rap; vẻ ngoài của anh hiền hiền lành lành chứ không cool ngầu như rapper... nhưng anh không định thay đổi bản thân theo hình dung của người khác.

- Điều gì khiến anh mất 10 năm mới làm liveshow đầu tay?

- Tôi không để tâm lắm đến thời gian dài hay ngắn. Tôi chỉ nghĩ rằng thời điểm này mình đã đủ độ chín để có thể mời khán giả đến thưởng thức đêm nhạc riêng. Độ chín mà tôi nói đến ở đây là sự tự tin vào bản thân, rằng mình có thể làm được một đêm nhạc hoành tráng, chỉn chu. 

Tôi biết fan đã chờ ngày này từ lâu nên muốn họ được thỏa sức nghe Đen rap nhiều hơn, không chỉ là một vài bài như ở các sự kiện, chương trình tôi từng tham gia. Với 'Show của Đen', tôi sẽ hát với tất cả những gì mình muốn và khán giả mong đợi.

- Anh từng nói chỉ cần hát 3 - 4 bài đã mất giọng, còn liveshow lần này hát đến 20 bài. Thời gian qua anh đã tập luyện ra sao?

- Cả tuần nay, ngày nào tôi cũng rap hết sức để xem mình làm được tới đâu. Sức khỏe của tôi không được như các anh chị nghệ sĩ khác. Nhiều khi tôi tự hỏi, tại sao các đồng nghiệp lại giỏi thế, có thể hát hàng chục bài trong một show mà vẫn giữ được phong độ. Tôi hy vọng lần này mình sẽ kiểm soát được bản thân, không "cháy" quá nhiều ở phần đầu rồi bị "sập" về cuối. Tôi cũng sẽ nhờ khán giả hát cùng mình nữa.

Lần đầu làm show, chắc chắn sẽ không thể tránh khỏi những sai sót. Có quá nhiều công đoạn, nhiều người phải "care" mà ekip của tôi lại quá ít nhân sự. Ngoài chuyện lo về sức khỏe, phần lời của các ca khúc rất dài nên để thuộc, nhớ và rap được hết trên sân khấu là một thử thách không nhỏ.

"Tôi có bao giờ nghĩ đến việc mình phải nổi bật hay mờ nhạt trên sân khấu đâu. Cái tôi đặt lên hàng đầu là khán giả đến xem show phải vui. Nếu mình bị cho mờ nhạt thì có lẽ bản thân làm chưa tốt, phải cố gắng ở những lần sau. Tôi không định làm gì hầm hố trên sân khấu. Tôi chỉ cần một chiếc áo thun, bước lên sân khấu và rap như bao rapper trên thế giới". 

- Đen Vâu đã đầu tư như thế nào cho liveshow này?

- Tôi không muốn tiết lộ về chi phí nhưng nói chung là nhiều - một số tiền mà từ bé đến lớn tôi chưa từng thấy. Đây là số tiền tôi tích cóp được sau nhiều năm đi hát. Ngoại tiền làm nhạc, làm MV, trang trải chi phí sinh hoạt, đây là tất cả những gì tôi có. Tôi vẫn nói vui với mọi người xung quanh rằng: "Sau liveshow này, mình lại trở về con số 0". Nhưng tôi vẫn còn kiếm tiền được nên không có gì phải tiếc cả. Với số tiền đó, tôi có thể mời những người trân trọng mình đến nghe nhạc đã là điều đáng quý.

Ban đầu, tôi đi tìm nhà tài trợ nhưng không ai đồng ý vì mọi thứ gấp gáp quá. Một số người nói rằng muốn làm gì phải có kế hoạch trước nhưng tôi cứ hứng lên là làm thôi. Dù biết làm liveshow sẽ lỗ, tôi vẫn quyết định thực hiện và sẽ cân nhắc để con số lỗ đó không quá lớn.

- Tham vọng của Đen Vâu với liveshow lần này là gì?

- Tôi chỉ nghĩ đến việc trong liveshow khán giả sẽ lần đầu tiên nghe rap được trình diễn với ban nhạc live. Những thứ mình làm đã là nghệ thuật rồi, không phải là thứ âm nhạc của lũ trẻ ngoài đường như ngày xưa nữa.

Tôi không có tính xa được điều gì cả mà cứ xem mọi thứ rất bình thường. Những người bạn của tôi như Ngọt, Vũ, họ đã làm show ầm ầm nhưng chưa nói gì, còn tôi mới chỉ mới làm đêm nhạc đầu tiên nên chẳng có gì là ghê gớm cả. Tôi cũng không nghĩ việc thực hiện show diễn này là để tăng cát-xê. Tôi chỉ nghĩ đơn giản rằng làm show để tri ân khán giả và tự thỏa mãn bản thân, để xem mình có đủ sức để làm như những người anh em.

Nhiều người nói làm liveshow để nâng tầm vóc của nghệ sĩ. Tôi nghĩ một liveshow không thể nào nâng tầm vóc của tôi lên được. Tôi chỉ cố gắng hoàn thành tốt phần việc của mình là truyền nhiệt huyết cho khán giả.

- Điều tự hàotiếc nuối nhất của anh sau 10 năm làm nghề là gì?

- Tôi tự hào nhất là mình vẫn còn gắn bó được với công việc, đam mê và tình yêu dành cho rap ngày càng lớn. Còn điều tiếc nuối thì có lẽ là "tại sao mình không làm nó sớm hơn". Người ta nói khoảng 20-25 tuổi là quãng thời gian thanh xuân đẹp nhất của mỗi người nhưng lúc đó tôi lại khá ù lì, rụt rè, nhốt mình trong phòng nên các sáng tác cũng theo đó mang màu sắc u tối. Tính ra tôi thành công cũng khá muộn đấy. Phải đến 2016 tôi mới bắt đầu có được những hợp đồng, cat-xê... đúng nghĩa.

Còn về tư duy âm nhạc và cách viết nhạc của tôi vẫn vậy. Có điều tinh thần các ca khúc nay đã khác. Ngày xưa, các ca khúc của tôi mang màu sắc cô độc, u tối do muốn chia sẻ nỗi lòng, còn bây giờ thì "chill" hơn vì tôi mong khán giả được thư giãn nhiều hơn. 

- Đen Vâu từng có không ít ca khúc gây tranh cãi nên bị chỉ trích, anh từng đối mặt với chuyện này như hế nào?

- Tôi là người dễ bị tác động bởi những điều tiêu cực hay bình luận chỉ trích. Tôi không thể bỏ ngoài tai những lời như thế được hay mặc kệ... nó bởi mình đâu phải thánh thần. Thời gian ra mắt bài Đưa nhau đi trốn, người ta chỉ trích tôi rất nhiều, chởi bới, cho rằng vô trách nhiệm cũng có, nên tôi bị suy sụp rất nhiều...

Còn hiện tại khi đọc những bình luận đó, tôi không còn bị nặng nề. Những lời khen đúng, tôi dành sự nể trọng, còn lời chê đúng tôi cũng rất trân trọng. Tuy nhiên, vẫn còn đó những lời bình luận rất khó nghe. Nhiều lúc tôi nghĩ, người với người với nhau tại sao lại nói năng những lời như thế. Nếu không thích thì tôi đâu có bắt mọi người nghe nhạc của mình đâu...

* MV 'Hai triệu năm'

MV của Đen Vâu lên Top 1 trending YouTube nhờ hiệu ứng 'tiên tri đề Văn'
 
 

- Anh nghĩ gì khi bị gọi là 'rapper nhà quê'?

- Tôi thấy họ nói có sai đâu. Tôi sinh ra và có cuộc sống đúng dân quê. Tôi đâu phải người nổi tiếng, cũng chẳng đặt tham vọng phải nổi tiếng nên nếu có bị gọi như thế thì cũng chẳng sao hết... Tôi vui với cuộc sống thường nhật. Những đứa trẻ con trong xóm bắt đầu biết đến tôi. Mỗi lần về quê ở Hạ Long, bọn chúng lại chạy theo hô "Chú Đen, chú Đen kìa"... Trước đó nhiều người hàng xóm không biết tôi làm gì, cứ thấy ở trong nhà viết viết cái gì đó, lâu lâu lại đi rồi lại về, người thì cứ gầy hốc hác... Nhưng giờ thì họ biết tôi làm gì rồi. Bố mẹ thì vui vì lâu lâu lại thấy con trai trên tivi...

Tôi từng làm công nhân trước khi đến với rap chuyên nghiệp. Tôi từng nói không muốn nhắc nhiều về điều này không phải vì muốn chối bỏ hay sợ hãi, xấu hổ về quá khứ... Đơn giản, tôi không muốn để người khác nghĩ mình dùng hoàn cảnh để làm "cần câu nước mắt" hay tìm sự thương hại ở khán giả. Mọi người đâu biết chính quá khứ vất vả đó là động lực rất lớn để thay đổi con người, cho tôi nghị lực, sự mạnh mẽ...

- Anh rút ra điều gì từ khi hoạt động âm nhạc chuyên nghiệp?

- Tôi nghĩ sự chuyên nghiệp nằm ở tinh thần, không phải hình thức. Bây giờ là thời buổi của những ý tưởng nên đừng đánh giá cái gì qua hình thức, xem nó đầu tư ít hay nhiều. Hãy nắm tinh thần tổng quát của ca khúc.

Ngày xưa chỉ cần thu âm vài bài, vài câu xong tung lên mạng. Còn bây giờ, âm nhạc là thứ thay cho tiếng nói của nhiều người nên phải chuyên nghiệp.

Tôi xuất phát là một người bình thường thì sẽ thấy được những điều đẹp đẽ ở đời thường. Mọi người vẫn hay hỏi tôi lấy cảm hứng ở đâu nhưng thực ra, nhạc của Đen Vâu không có gì cao siêu cả. Nó chỉ xuất phát từ những điều rất bình thường. Nhưng vì tôi viết theo cách riêng, truyền đạt theo cách khác và khán giả hứng thú với điều đó.

Tôi không biết mình có sức ảnh hưởng đến công chúng ra sao nhưng biết bản thân xuất phát từ đâu và thuộc về nơi nào. Nhiều người nói tôi khiêm tốn nhưng không phải. Tôi biết mình là ai, luôn nhìn lên những người cao hơn để cố gắng phát triển. Với những người đó, tôi luôn thấy mình nhỏ bé.

- Đen Vâu đang ở đâu giữa ranh giới của một nghệ sĩ Indie và Mainstream?

- Tôi không biết mình nằm ở vị trí nào bởi có người nói Đen Vâu là Indie nhưng có người lại bảo tôi là nghệ sĩ đi hát nhận cát-xê - nghĩa là mainstream rồi. 

Tôi nghĩ điều khác nhau ở đây là cách thức hoàn thành một sản phẩm. Tôi tự viết nhạc, tự sản xuất - có thể gọi là Indie. Trong khi đó, mainstream là mọi người đi mua bài, cộng tác với người này người kia để ghép nó thành một khối. Tôi không biết mình nằm ở đâu nhưng nghĩ rằng khán giả đừng nên đánh giá vấn đề này quá bởi bản chất của một nghệ sĩ là sáng tác gì, hát gì, không phải đứng ở vị trí nào.

- Anh nói vậy không sợ bị 'ném đá' sao?

- Tôi hiểu ý của bạn. Nếu nói như vậy có thể những người trong cộng đồng Indie sẽ cảm thấy bị... phản bội. Tuy nhiên, sự phát triển của Internet có lẽ đã làm thay đổi mọi thứ. Ngày xưa, tôi thích Underground vì nội dung, cách thức làm một bài nhạc. Bây giờ Underground không còn là thứ gì quá xa vời với đời sống âm nhạc thường nhật nữa, mọi thứ đều được lan tỏa.

Hiện có những bạn trẻ chỉ cần một bài nhạc là nổi tiếng khắp Việt Nam nên mọi thứ dường như bị xóa nhòa hết rồi. Khán giả nên nhìn nhận về phong cách âm nhạc sẽ hợp lý hơn là xem nghệ sĩ đang đứng ở đâu. Có nhiều nghệ sĩ Indie nổi tiếng trên toàn thế giới bởi âm nhạc của họ, nhưng thật khó để khẳng định rằng họ đang ở đâu... Và tôi cũng vậy. Nếu tôi nhận mình là Indie thì những người trong cộng đồng này sẽ khắt khe, cho rằng tôi đi hát mà. Còn nếu nhận mình là mainstream cũng không được bởi bản thân hiện tại đang ôm đồm quá nhiều thứ một cách vô tội vạ... Vì thế tôi mới nói đang không biết mình đang ở đâu.

* MV 'Lối nhỏ'

MV 'Lối nhỏ' - Đen Vâu
 
 

- Anh trông không giống cách người ta hình dung về một rapper. Điều gì khiến anh khác biệt?

- Rap bắt nguồn từ nước ngoài và có chất riêng. Ở rap có sự khác biệt mà ở các thể loại âm nhạc khác không có, đó là trong một thể loại, bạn có thể chia sẻ, bộc lộ hết các cảm xúc hỷ - nộ - ái - ố. Tôi và nhiều rapper khác cùng góp sức để tạo nên một tổng thể bức tranh. Rap cũng có những lúc cần sự thoải mái nhưng cũng có lúc cần năng lượng để bùng cháy hơn.

Còn rap như thế nào là do tâm tính của mỗi người. Rap bộc lộ rõ tính chất của người nghệ sĩ nhất. Như tôi đây sẽ khó để thệ hiện được vẻ cool ngầu nên thường chọn cách viết nhẹ nhàng hơn. Có rapper thì có cá tính và sự sôi động hơn. Họ thích đi cà phê, đi bar... Bản chất của tôi đã là thế rồi nên để cố tỏ ra khác biệt như cool ngầu thì không bao giờ được.

- Khi nổi tiếng, anh sẽ vẫn sống và sáng tác theo ý thích cá nhân hay sẵn sàng chiều lòng khán giả?

- Tôi từng có khoảng thời gian loay hoay trong những sự lựa chọn như thế này. Hiện tôi vẫn chiều lòng mọi người nhưng sẽ theo cách riêng của tôi. Phải nói rằng nhạc của tôi như vậy là nhẹ nhàng lắm rồi. Có người nói nhạc rap của tôi là ủy mị, không giống rap mà giống thơ... nhưng tôi không bận tâm lắm. Mọi sáng tác của tôi hiện vẫn phụ thuộc cảm xúc rất lớn. Chẳng hạn như trước bài Lối nhỏ, tôi từng có ý tưởng viết ca khúc Bùng cháy nhưng mà loay hoay suốt một năm nay mà vẫn chưa xong nổi... Còn có ca khúc thì viết vài ngày, có bài vài tháng thì xong...

Mỗi bài rap đều mang dấu ấn, kỷ niệm riêng trong cuộc đời tôi. Chẳng hạn, nghe lại Cây bàng sẽ nhớ lúc đó mình vui như thế nào hay nghe Lộn xộn 1 sẽ nhớ lại cảm xúc luôn đau đáu, lo lắng về tương lai... Còn khi nghe lại Trả lại cho em thì biết mình từng bị từ chối như thế nào... Mỗi bài hát là nơi lưu giữ ký ức của riêng... Tôi không thể chọn ra được đâu là bài nào là thích nhất, tâm đắc nhất. Mình phải yêu nhạc của bản thân trước thì mới mong khán giả thích nó được. Giờ khi đọc lại những bản rap cũ trong tôi vẫn còn nguyên sự xúc động. Một khi đã đặt bút xuống viết, đã dám làm thì phải dám chịu. Rap là âm nhạc của người thật việc thật mà.

- Anh xây dựng cuộc sống riêng tư ngoài âm nhạc như thế nào?

- Tôi đang hạnh phúc, kiếm được tiền từ đam mê, đủ trang trải cho cuộc sống cá nhân và đỡ đần cho bố mẹ. 10 năm trước đi hát nhưng tôi vẫn phải ngửa tay xin tiền bố mẹ đấy. Còn hiện tại thì tôi đưa được cho bố mẹ kha khá tiền hàng tháng, sắm sửa được nhiều món đồ trong nhà như tivi, tủ lạnh...

Còn ở Sài Gòn, tôi vẫn ở nhà thuê. So với những đồng nghiệp khác, tôi có thể chưa là gì nhưng tôi có quyền tự hào với chính mình. Tự hào nhất là âm nhạc, rằng chỉ có Đen Vâu mới viết được như thế, chỉ cần nghe là biết nhạc của tôi ngay.

Tân Cao thực hiện